nl en
Inloggen


Inloggen Registreer
X

Er zijn nog geen producten in uw winkelwagen geplaatst.

Categorieën

VOOR HART, HOOFD EN HANDEN

0

Er zijn nog geen producten in uw winkelwagen geplaatst.

Over spelen met houten speelgoed

  Tanja Markies     03/03/2019     Reacties (0)

Spelen, wat is een gezonde keuze, hoe kun je je kind stimuleren met die gezonde
keuze te spelen, waarom is spelen zo belangrijk en waarom wordt het op allerlei
manieren gestimuleerd en gedaan, ook op Vrijescholen?

WAT?
Spelen is een leuke en belangrijke bezigheid voor vooral kinderen, maar ook
volwassenen vinden er plezier en ontspanning in.
De keuze voor houten speelgoed voor een kind is algemeen bekend als de meer
verantwoorde. En dat heeft met veel aspecten te maken.
Niet alleen het plezier maar ook de educatieve waarde van vooral houten speelgoed
is groot.

HOE?
Er zijn ontelbaar veel manieren om te spelen, in je eentje of samen.
Georganiseerd of gewoon zoals het loopt.
Eindeloos met blokken bouwen, met autootjes over de vloer rijden, hutten bouwen,
spelletjes doen met elkaar en zo meer.

Wanneer je voornamelijk houten speelgoed aanbiedt en dat eventueel aangevuld
wordt met ander speelgoed, kunnen de verschillen zowel als een keuzevrijheid
ervaren worden.
Speelgoed dat ruimte overlaat voor de eigen fantasie en verbeeldingskracht, zonder
allerlei uitgewerkte vormen en functies maakt het spelen levendig.
Kinderen hebben een innerlijke wereld die heel beweeglijk is en als ze met eenvoudig
vormgegeven, natuurlijk speelgoed spelen komt de verbeeldingskracht het best tot
uiting.
Een eenvoudig blok hout kan een steen zijn om mee te bouwen, een kasteelmuur,
een bankje voor een pop, dier of fantasiefiguur, een stuk brood of ontbijtkoek en
zo meer.
En niet onbelangrijk: houten speelgoed gaat veel langer mee en wordt vaak zelfs
mooier en persoonlijker in gebruik.

En je kunt natuurlijk samen met kinderen ook prachtig hout bewerken en zelf
speelgoed maken.

WAAROM?
Wanneer een kind speelt met een natuurlijk materiaal zoals hout, is er een intrinsieke
herkenning; zowel het kind als het materiaal waarmee het speelt zijn natuur.
De temperatuur van hout is prettig, de textuur in de aanraking herkenbaar.

In het spelen met niet te gedetailleerd uitgewerkte materialen kan het kind zelf
bepalen wat ermee gebeurt.
Je ziet, als kinderen in de natuur spelen met wat voor handen is, dat takje een persoon
kan worden, een dennenappel een heerlijk hapje etc.
Omdat je speelt met iets dat meer dan één ding kan zijn, stagneert het spelen niet.
Allerlei verhalen kunnen met een set blokken uitgebeeld worden, ze kunnen steeds
weer op een andere manier worden ingezet.
Een eenvoudig vormgegeven autootje kan een gezinsauto verbeelden of een raceauto.
Kinderen ontwikkelen in de loop van de tijd steeds fijnere motorische vaardigheden
en daarmee gepaard gaat ook meer oog voor en behoefte aan detail.
Als ze zelf aan de slag moeten om details aan te brengen in eenvoudige vormen,
komen ze met de mooiste oplossingen aan.
Wanneer kinderen (alleen maar) zeer uitgewerkt en gedetailleerd speelgoed
aangeboden krijgen, wordt de vorm al voor ze vastgezet en treedt verveling
gemakkelijker op.

Je ziet dat ook gebeuren als kinderen veel gamen op telefoons of computers.
Er treedt een ‘leeg’ soort aandacht op, die de fantasie niet prikkelt noch de
natuurlijke levendigheid van het kind stimuleert.

De keuze voor houten speelgoed is een verantwoorde, ook in ecologisch opzicht.
Het belast het milieu veel en veel minder dan plastic of andere kunststoffen.
Enerzijds omdat het veel langer meegaat, anderzijds omdat het van nature
afbreekbaar is en het dus als het ware aan de natuur teruggegeven wordt.
Het gebruik van biologisch afbreekbare verf, oliën en vernis is daar vanzelfsprekend
onderdeel van.

Het gevoel van vrijheid en eindeloze toepassing van eigen fantasie en ideeën bij het
spelen is van groot belang voor een gezonde ontwikkeling.
Je ervaart dat je je eigen binnenwereld vorm kunt geven in je directe omgeving en
dat draagt bij aan het gevoel iets te kunnen bedenken en dan te maken.
En omdat de uitkomst niet in alle gevallen perfect is wordt je vermogen mee te
bewegen met verandering spelenderwijs geoefend.
En dat kan weer behulpzaam zijn bij het omgaan met andere uitdagingen in het leven.

Op Vrijescholen wordt bijna uitsluitend gewerkt met duurzame materialen zoals
hout, en met spel.
Spelen is goed voor de innerlijke zowel als de sociale ontwikkeling en het kan
uitstekend ingezet worden in afwisseling met meer cognitieve werkzaamheden.
Zo worden allerlei vermogens en vaardigheden wakker gemaakt die onontbeerlijk
zijn voor een evenwichtige ontwikkeling.

Lees meer

Over de seizoenentafel

  Tanja Markies     01/02/2019     Reacties (2)

Wat zijn seizoentafelfiguren, hoe kun je ze vormgeven en waarom worden seizoenen gevierd,
onder andere op Vrijescholen?

WAT?
Een seizoentafelfiguur kan een dier, een menselijk wezen, een fantasiefiguur of een object zijn
dat vorm en invulling geeft aan een seizoenentafel of seizoenshoekje ergens in huis of op school.
Zulke figuren kunnen uitgebreid vormgegeven worden of op een heel summiere manier;
gekoppeld aan de gang van de seizoenen, de tijd van het jaar of jaarfeesten.
Er zijn eigenlijk geen regels voor, eenieder is volkomen vrij zelf iets te bedenken, doen of maken.

HOE?
Een klein zelfgemaakt bloemenkindje, een vaas met een bloem of takje op een tafel, plank of kast
kan al genoeg zijn om sfeer te scheppen en het seizoen binnen te brengen.
Maar je kunt ook een speciale plek inrichten, met een zelfgemaakte of gekochte seizoenentafel,
katoenen decoratiedoeken of fijne zijden doeken in de kleuren van het jaargetijde.
Figuurtjes, buiten gevonden schatten, zelfgemaakte popjes op een houten basis of gevormd met
pijpenragers, of dieren gemaakt van wol of vilt of gevormd uit bijenkneedwas kunnen allemaal
bijdragen aan de beleving van het seizoen.
Een kaarsje, een ansichtkaart, een gedicht of een boekenstandaard met een opengeslagen boek
erop kunnen sfeervolle toevoegingen zijn.
In het boek De Seizoenentafel zijn talloze voorbeelden te vinden, als inspiratie of om zelf te maken.
Maar ook bijvoorbeeld Boerderijdieren van vilt kan inspirerend zijn.

WAAROM?
Door je bezig te houden met de natuur, door dingen te zoeken die kunnen worden neergezet
of -gelegd, of zelf dingen te maken word je je bewuster van de processen in de natuur en verbind
je je ermee.
Als je een figuurtje of dier wilt maken dat in het jaargetijde past moet je goed kijken en bedenken
hoe je dat kunt vormgeven.
En als je buiten dingen zoekt om neer te zetten of -leggen, kom je vanzelf alleen maar tegen wat
op dat moment in de natuur aanwezig is.
Door zo bezig te zijn wordt de fantasiekracht gewekt en worden het voorstellen en denken
gestimuleerd.
Het geeft rust en de mogelijkheid het jaarritme bewust te beleven.
En dat geeft houvast en zekerheid, zeker aan kinderen.

Je bedenkt hoe je kunt vormen wat je hebt bedacht, ontwikkelt vaardigheden en gaat zo de natuur
en de seizoenen als het ware innerlijk ervaren.
Het kan heel fijn zijn om samen bezig te zijn met het maken van seizoentafelfiguren of te zoeken
naar mooie takjes, blaadjes, of bloemen in de natuur.
Door samen bezig te zijn in- en met de natuur en daar inspiratie uit op te doen kun je je op speelse
wijze verbinden met het jaargetijde en alles dat daarbij hoort.
Het gezamenlijk creëren van een speciale plek in huis kan een sociaal gebeuren zijn.
En de natuur daagt je uit telkens te veranderen, je aan te passen, dingen weg te zien gaan en
iets nieuws toe te voegen en toegevoegd te zien.
Het stimuleert het vermogen mee te bewegen met verandering, en door zelf mee te doen aan
het vormgeven komt de fantasie op gang en het enthousiasme om iets moois te maken.
Eenvoudige zowel als meer gecompliceerde projecten zijn heerlijk om aan te werken, 
alleen of samen met anderen.
Voor de kleinsten is het fijn te ervaren dat niet alleen buiten, maar ook binnen beweging is.
En iedereen kan meedoen!
      
Op Vrijescholen wordt veel gewerkt met de seizoenen. Er is altijd wel een hoekje in de school en
in elke klas waar ruimte is voor het seizoen of een jaarfeest.
Door daar aandacht aan te schenken heeft het jaar een logisch en ‘natuurlijk’ verloop en dat
zorgt voor verbinding, met de natuur en met elkaar.

Lees meer

Over mandalatekenen

  Tanja Markies     31/12/2018     Reacties (1)

Wat is mandalatekenen, hoe doe je het, wat heb je ervoor nodig en waarom wordt het
gedaan, ook op Vrijescholen?

WAT?
Het woord Mandala komt oorspronkelijk uit het Sanskriet en het betekent cirkel of wiel.
Een mandala kan bestaan uit cirkels, lijnen en vormen en kan van heel simpel tot uiterst
ingewikkeld zijn.
Over het algemeen wordt een mandala gevormd vanuit het centrum en uitgebouwd naar
buiten toe.
Dit kan in kwarten, achtsten enzovoorts, of in derden zesden enzovoorts.
Uiteraard staat het eenieder vrij een eigen variant te bedenken.
Op de Vrijeschool worden mandala’s getekend in de hogere klassen van de lagere school
tijdens geometrielessen.

HOE?
Je kunt een mandala zelf tekenen, uit de losse hand of met behulp van een liniaal en passer.
Je kunt ook een bestaande mandala inkleuren als dat je voorkeur geniet.
De materialen die je hiervoor kunt gebruiken zijn:

De techniek is sterk afhankelijk van leeftijd en vaardigheid van de tekenaar. Maar door de
bank genomen kan worden gezegd dat een mandala al kan bestaan uit een cirkel in het midden
en lijnen en figuren daaromheen.
De vormen worden vanuit het midden gestart en kunnen dan steeds verder worden uitgebreid
en gepreciseerd.
Het gaat niet om de moeilijkheidsgraad van het werk maar om het plezier van het maken en
inkleuren.

Starten met een cirkel, dan driehoeken, vierkantjes, krullen of spiraalvormen te tekenen, kan
een mooie aanzet zijn tot het creëren van complexer vormen. 
Uiteindelijk is een combinatie van vormen mooi te gebruiken voor het met de hand tekenen
van mooie mandala's.

WAAROM?
Tekenen stimuleert de innerlijke beweeglijkheid zowel als de beleving van de zuivere vorm.
Je ontwikkelt er zintuiglijke en motorische vaardigheden mee.
Het gelijkmatig plaatsen van vlakken in een vierkant of cirkel staat aan de basis van de geometrie.
De inzet van geometrische vormen legt de basis voor meetkundige vaardigheden.

Tekenen vormt het voorstellen en denken. Door het te doen wordt de fantasiekracht gewekt
en worden het voorstellen en denken levendig gemaakt.

Doordat je bezig bent met vormen, kun je je omgeving, ook de natuur, met andere ogen
waarnemen. Dat zorgt voor verbinding met de natuur.

Terwijl gaandeweg vaardigheden ontwikkeld worden, worden de karakters van de vormen
innerlijk ervaren; wat gebeurt er wanneer ze los van elkaar staan?
En wat als ze door elkaar heen lopen? Hoe is het om een vorm binnen een andere vorm te maken?
En hoe ga je om met de keuze voor kleuren en kleurcombinaties?

Kinderen kunnen de wezenlijkheid van vormen en kleuren goed ervaren.
In de lagere klassen wordt gestart met vormtekenen vanuit rechte en kromme lijnen.
Vanuit spiegeling en symmetrie ontstaan vlakken.
Die vlakken evolueren tot cirkels, ellipsen, vierkanten en rechthoeken.

Vanaf de derde klas kunnen kinderen met de losse hand cirkels tekenen en die verdelen in twee,
drie, vier, vijf, zes, zeven, acht, negen, tien, elf, twaalf gelijke delen.
En daarin ontstaan dan weer vormen via spiegelen en symmetrie.

Een speciale uitdaging is de zeshoek met daarin de zesster. Daarin kunnen alle vlakke meetkundige
figuren worden ontdekt, behalve het vierkant.

Vanaf de vierde klas komen steeds ingewikkelder vormen aan de orde.
Bij maken van vlechtvormen met vormtekenen is opperste concentratie nodig om steeds de onder-
en bovenliggende streng goed te vormen en af te wisselen.
Later kunnen die complexe vormen heel mooi worden ingezet om een gebalanceerde mandala
te maken.
De perceptuele capaciteiten waaraan in de voorgaande jaren gewerkt is komen dan langzaam
tot bloei. Zo komt de beleving van vormen, van simpel tot complex, vanuit het innerlijk tot stand
en wordt het vermogen geschapen tot het zich uiteenzetten met complexe vormen.   

In principe geniet het mandalatekenen met de hand de voorkeur om bovengenoemde redenen.
De serie mandala’s van Lisa Borstlap zijn door haar met de hand getekend en dat geeft ze een
mooie levendigheid. Zo kan het inkleuren alleen ook een fijne bezigheid zijn.

Mandala’s tekenen op zwart papier kan extra betoverend zijn. Zoals het tekenen op een zwart
schoolbord, waar je vanuit het donker het licht van de kleuren inbrengt, in plaats van de kleuren
aan een wit vlak toe te vertrouwen.

Lees meer

Over lichtfeesten

  Tanja Markies     02/12/2018     Reacties (0)

Wat zijn lichtfeesten, hoe kun je ze vieren en waarom worden ze gevierd, vooral op Vrijescholen?

WAT?
Wanneer het buiten donkerder en kouder wordt, richten we ons meer naar binnen, in
alle opzichten. We neigen naar minder uitbundigheid, hoeden ons tegen kou door ons
warmer te kleden, maken onze huiselijke omgeving warmer en knusser, steken kaarsen
aan en warmen ons, als dat kan, bij een kachel of open haard.

In oorsprong voelden mensen wanneer het zonlicht zwakker en de dagen korter werden
diep in de maand december alsof de zon een tijdje stil bleef staan, als het ware werkeloos
toezag.
Dan werd uit eerbied voor die zonnestilte het werken stilgelegd en rust genomen.
Als symbool werd een karrenwiel gebruikt, omwonden met dennengroen en met
kaarsen erin, om de duisternis te verjagen.

HOE?
Sint Maarten kan worden gezien als het eerste lichtfeest. Het wordt gevierd op 11
november.
Sint Maarten’s gift van de helft van zijn mantel aan een bedelaar symboliseert
menslievendheid in een periode van kou.
Kinderen lopen zodra het donker is met uitgeholde knollen en pompoenen met kaarsjes
erin de deuren langs en zingen liedjes.
De lantarens symboliseren het licht dat van binnenuit mag gaan stralen.

Advent kan worden gevierd met (op scholen) een adventstuin in de vorm van een spiraal
op de vloer, gemaakt van dennengroen, en daarin 24 glaasjes met kaarsjes erin.
Of met een adventskrans versierd met dennengroen en vier (donkerblauwe) kaarsen.  
In de eerste adventsweek wordt de eerste kaars aangestoken en als je een stal hebt voor
de kerst kunnen daar rond omheen (edel)stenen worden gelegd.
In de tweede adventsweek wordt een tweede kaars aangestoken en kunnen planten
en groen worden toegevoegd.
In de derde adventsweek komen de dieren erbij.
In de vierde adventsweek komen Jozef en Maria en de herders aan bij de stal.
En op Kerstavond ligt het kindje ineens in de kribbe.

Soms wordt een adventsladder (bijvoorbeeld gefiguurzaagd) gebruikt met 24 treden
en bovenin een ster.
De engel met het kind in de armen komt dan elke dag een treetje lager totdat de grond
is bereikt op 24 december en het kind in de kribbe wordt gelegd.
De komst van dit kind symboliseert het goddelijk licht dat op aarde komt.

De eerste adventsweek valt samen met de komst van Sint Nicolaas; van oudsher iemand
die ons uitnodigt één te worden met het kind in onszelf.
Je zou dit kunnen zien als een stap op de weg naar de geboorte van het Christuskind.

Een lichtfeest dat vooral in de Scandinavische landen wordt is Sint Lucia.
Lucia was een martelares die het licht uit haar ogen schonk aan haar blinde broertje.
Bij het Sint Luciafeest dragen kinderen een groene krans op het hoofd met kaarsjes erin.

De kerst wordt gevierd op het moment van de winterzonnewende.
De zon is over haar diepste punt heen en brengt ons richting langere dagen en meer
natuurlijk licht.

Op 6 januari komen de drie koningen met hun gaven van wierook, goud en mirre voor
het kind.
Dit kan worden gevierd met het bakken van een taart met drie bonen erin, die de
koningen symboliseren.
Degene die een boon heeft mag zich verkleden als één van de koningen.

Maria Lichtmis op 2 februari is het laatste lichtfeest. Dan wordt het daglicht steeds
krachtiger en gaan we op weg naar de lente.

WAAROM?
Als de dagen korter worden en de nachten langer, de temperatuur (veelal) lager wordt
en het weer guurder, keren we als het ware naar binnen.
Dit naar binnen keren kan een contemplatief karakter hebben maar het kan ook zorgen
voor duisternis in het gevoelsleven.

De lichtfeesten helpen ons het licht dat in ons is aan te wakkeren, naar daar waar
gebrek aan licht is, in de letterlijke zowel als de figuurlijke zin, licht te brengen.
En om onze creativiteit ruimte te geven en zelfs aan te wakkeren.
Met de komst van de kerst vieren we de komst van het licht op aarde in de vorm van
het kindeke.
Meest in gezamenlijkheid met familie en vrienden, met kaarsen, lekker eten en,
voor diegenen die dat willen, religieuze handelingen.

Vaak kunnen we heel goed voelen hoe het licht dat van binnen komt ons verwarmt
en samenbrengt. En dat helpt onze gang naar binnen te verlichten.

Op de Vrijeschool worden de meeste van deze lichtfeesten uitgebreid gevierd.
Met liederen, spelen, knutsels en vieringen. Dit helpt kinderen aarden in het ritme van
het jaar en de natuur en uiteindelijk in zichzelf.

Lees meer

Over Waldorf

  Tanja Markies     31/10/2018     Reacties (1)

Waldorf; wat is het, hoe wordt het aangewend, waarom is in onze optiek Waldorf
educatie een bijdrage aan een gezonde wereld en onze winkel gevuld met artikelen
geïnspireerd door het antroposofisch gedachtegoed?

WAT?
Bijna 100 jaar geleden werd door Rudolf Steiner de eerste Vrijeschool opgericht voor
de kinderen van de arbeiders van de Waldorf-Astoria sigarettenfabriek in Stuttgart.
Het kreeg de naam Waldorfschule. Sindsdien zijn wereldwijd meer dan 3000 scholen
en kleuterscholen opgericht die werken volgens het principe van de ontwikkeling
van het kind in alle aspecten.
In Nederland worden deze scholen Vrijescholen genoemd.
Niet omdat iedereen mag doen wat hij of zij wil, maar vanwege de ontwikkeling van
de vrije mens.
In andere landen worden deze scholen meestal Waldorf- of Steinerscholen genoemd.

HOE?
Het onderwijsdoel is het creëren van een rustige en creatieve leeromgeving, waarin
kinderen de rijkdom van de kindertijd kunnen ervaren en plezier kunnen beleven in het
(spelend) leren, waarbij de nadruk op de academische ontwikkeling in een later stadium
aan de orde komt. Muziekonderwijs speelt vanaf de laagste klas een prominente rol.

Uiteraard wordt op Vrijescholen, net als op andere scholen, gewerkt met de ’reguliere’
leerdoelen. Kinderen komen met eenzelfde pakket aan vaardigheden van school. 
Deze vaardigheden zijn echter op een unieke manier en via verschillende methodieken ontwikkeld.


Het leren is een flexibel geheel van pedagogische richtlijnen, gericht op de ontwikkeling
van het hele kind.
Het geeft gelijke aandacht aan de fysieke, emotionele, intellectuele, culturele en
spirituele behoeften van elke leerling en is ontwikkeld om in harmonie aan te sluiten
op en te werken met de verschillende ontwikkelingsfasen van het kind.

De hoofdvakken worden onderwezen in thematische blokken van meestal drie weken,
waardoor men zich echt kan verdiepen in en verbinden met de lesstof.
De lessen bestaan uit een mengeling van artistieke, praktische en intellectuele inhoud.
Vrijeschoolonderwijs heeft blijk gegeven voldoende flexibiliteit te hebben om mee te
bewegen met de tijd en bijna 100 jaar na de oprichting van de eerste Waldorfschule
blijft dit onderwijs mensen uit alle lagen van de bevolking en in alle delen van de wereld 
inspireren.

Vrijescholen hebben een reputatie opgebouwd voor het opleiden van goed afgeronde
en evenwichtige mensen die kunnen omgaan met de eisen van een snel veranderende
en onzekere wereld.
Vrijeschoolstudenten zijn vaak gewild in het voortgezet onderwijs en werkkringen
vanwege hun vindingrijkheid en oprechte interesse in de wereld.

WAAROM?
Als je ervan uitgaat dat we allemaal met onze eigen unieke persoonlijkheid, karakter,
talenten en vaardigheden op de wereld komen lijkt het eigenlijk heel logisch die
unieke elementen in iedere persoon zo te ontwikkelen dat eenieder zijn of haar
unieke bijdrage kan leveren aan die wereld.

Dan is ontwikkelen (eigenlijk zoals met een cocon gebeurt waar uiteindelijk een vlinder
uitkomt, en zoals bij een zaadje gebeurt dat het best ontkiemt en groeit wanneer
het voldoende rust, voeding, bescherming en tijd krijgt om tot wasdom te komen),
van essentieel belang alle elementen die een gezonde ontwikkeling faciliteren en
stimuleren aan het werk te zetten.

Dan ineens wordt het belangrijk om te kijken naar wat die ene mens nodig heeft om
tot zijn of haar unieke wasdom te komen.

Als je kijkt naar wat een zaadje nodig heeft om goed tot plant te worden, een rups
nodig heeft om uiteindelijk een vlinder te worden, en een kind om een gezond
functionerend mens te worden, kun je eigenlijk niet om een groter perspectief heen:
hoe gaan we met de wereld om, zowel in- als om ons heen?

Dan gaat het om duurzaamheid en het gebruik van deugdelijk geproduceerde materialen.
Producten die lang meegaan, met liefde en aandacht gemaakt zijn door mensen die
voldoende worden betaald.

Onze keus om duurzaam geproduceerde en vaak met de hand gemaakte producten in
onze webshop aan te bieden is simpel; wat wij kunnen doen om kinderen in aanraking
te brengen met materialen die dicht bij de natuur staan en lang meegaan, kan onze
kleine bijdrage zijn aan een betere wereld.

Lees meer